Kërko

https://www.luleshameti.com

Te jetosh me Islam, si praktikant/e e kesaj feje madheshtore, nuk presupozon te jemi si engjejt , por nder te tjera do te thote te jetojme ne teori dhe praktike me moralin e Kuranit te shenjte, me moralin e larte te sjelljes se Profetit te Meshires, a.s

Bindja ndaj Krijuesit, dhe Profetit alejhi selam, kenaqesia e Allahut, dhe jeta me perspektiven e lumtur, sigurohet, duke ju permbajtur dhe zbatuar cdo ajet te Kuranit Fisnik.

Tefsir dhe disa prej begative, dobi te ajetit 90 te Sures Nahl,Kuran:

Ajeti 90 i sures En-Nahl përmbledh themelet e moralit dhe marrëdhënieve njerëzore në Islam. Allahu urdhëron: drejtësinë, bamirësinë dhe ndihmën për të afërmit; dhe ndalon: imoralitetin, veprat e shëmtuara e dhunën. Për shkak të kësaj përmbajtjeje madhështore, ky ajet lexohet në çdo hytbe të xhumasë. [1, 2]

Përkthimi i plotë i ajetit sipas përkthimit të Kuranit në gjuhën shqipe:

"Në të vërtetë, Allahu urdhëron drejtësinë, bamirësinë dhe ndihmën për të afërmit, si dhe ndalon imoralitetin, veprat e shëmtuara dhe dhunën. Ai ju këshillon, në mënyrë që ju t'ia vini veshin." [1]

Analiza (Tefsiri) e Urdhrave dhe Ndalesave

Dijetarët e tefsirit (komentuesit e Kuranit) shpjegojnë se ky ajet përmban gjashtë parime universale që rregullojnë jetën individuale dhe shoqërore, të ndara në tri urdhra dhe tri ndalesa: [1]

1. Tre Urdhrat (Bazat Pozitive)

  • Drejtësia ('Adl): Kërkon dhënien e hakut dhe mbajtjen e baraspeshës në çdo gjë. Nënkupton qëndrueshmëri në të vërtetën dhe mosanësi, qoftë ndaj miqve apo kundërshtarëve, pa tejkaluar kufijtë. [1, 2]
  •  drejtësia është më e rëndësishme dhe më parësore 
  • Kjo ndodh sepse drejtësia është një detyrim (farz) që vendos barazinë dhe jep të drejtat që i takojnë çdokujt, ndërsa bamirësia është një veprim vullnetar (synet/nafile) që vjen pasi të jenë përmbushur detyrimet. [1], por qe eshte e obliguar ne kete ajet
  • Këndvështrimi rreth këtyre dy koncepteve në fikhun islam përmblidhet në këto pika kryesore:
  • Drejtësia është bazë: Ajo nënkupton dhënien e hakut (të drejtës) dhe kryerjen e obligimeve ndaj Allahut dhe njerëzve. Është themeli i shoqërisë dhe nuk mund të anashkalohet.
  • Bamirësia është shtesë: Bamirësia (ose ihsani) është tejkalimi i detyrës, siç eshte bamiresia ndaj njerezve ose dhënia e ndihmes. [1, 2]
  • Bamirësia (Ihsan): Është një shkallë , qe e ngjit njeriun më  lartë  e fisnikeron njeriun qe karakterizohet nga drejtësia. Nëse drejtësia është marrja dhe dhënia e asaj që të takon, bamirësia është dhënia më shumë sesa detyrimi dhe falja e asaj që të falet. [1]

 

  • Kujdesi ndaj të afërmve (Ita'i dhil-kurba): Ndihma materiale, mbajtja e lidhjeve farefisnore dhe vizitat e rregullta që konsolidojnë familjen dhe komunitetin. [1, 2]

2. Tri Ndalesat (Bazat Negative)

  • Imoraliteti (Fahsha'): Çdo veprim i shëmtuar që tejkalon kufijtë e moralit, i tillë si: tradhtia bashkëshortore, shpifja,vjedhja apo çdo gjë që konsiderohet si e turpshme.
  • Veprat e neveritshme/të këqija (Munker): Të gjitha sjelljet, veprimet dhe zakonet që janë haptazi të dëmshme, të ndaluara nga feja dhe të refuzuara nga shoqëria e shëndoshë.
  • Dhuna dhe shtypja (Bagjy): Shkelja e të drejtave, padrejtësia dhe agresioni ndaj të tjerëve, qoftë në pasuri, nder apo jetë. [1, 2]

Disa Edukata (Mësime) të nxjerra nga Ajeti

Në fund të ajetit, Allahu thotë: "Ai ju këshillon, në mënyrë që ju të merrni mësim." [1]

  • Edukimi i vetëkontrollit: Ajeti synon të ndërgjegjësojë njeriun dhe jo vetëm ta detyrojë atë. Këshilla që jepet përmes këtij ajeti është mjeti për t'u kthyer në rrugën e drejtë dhe për të kujtuar qëllimin e krijimit. [1]
  • Zgjidhja për çrregullimet morale: Nga pikëpamja e mendimtarëve islamë, të gjitha devijimet e njeriut burojnë nga tre elemente kryesore: epshi i tepruar (që sjell imoralitetin), zemërimi i pakontrolluar (që sjell dhunën) dhe dëshira djallëzore për t'u ngritur mbi të tjerët, hedhja balte mbi reputacionin dhe vlerat qe demostrojne, uzurpimi  te mirave,qe ua ka dhuruar Allahu, dhe i kane fituar me ndihmen e Tij me pune te ndershme,me djerse, perpjekja per t'i neperkembur te drejtat e tyre dhe per t'i shtypur padrejtesisht, per t'i percare nga ligesia dhe zilia ndaj miresive te  tyre. Ky ajet shërben si "terapi" e përsosur morale kundër këtyre prirjeve. [1]

Për më shumë hollësi rreth kontekstit historik dhe komentimeve të detajuara, mund të lexoni Shpjegimin e Sures En-Nahl në platformën Quran.com.